لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

تحقیق حاضر با هدف ارزیابی میزان آگاهی کارشناسان کشاورزی نسبت به کشاورزی دقیق و با استفاده از روش توصیفی-همبستگی انجام گردید. جامعه آماری تحقیق را کارشناسان کشاورزی سازمان های جهاد کشاورزی استان تهران تشکیل دادند (153=N) که در نهایت 115 نفر از آن ها مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار اصلی تحقیق، پرسشنامه بود که روایی آن با کسب نظرات استادان گروه های مکانیک و ماشین های کشاورزی و ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس و همچنین متخصصان ماشین های کشاورزی موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی کرج مورد بررسی و اصلاحات لازم صورت گرفت. پایایی پرسشنامه نیز با استفاده از آزمون های آلفای کرونباخ و فرمول 20 کودر-ریچاردسون به ترتیب برابر 91/0 و 72/0 به دست آمد. یافته های تحقیق نشان داد میزان آگاهی کارشناسان نسبت به کشاورزی دقیق کم تا متوسط بود. بیشترین میزان آگاهی مربوط به سیستم مکانیابی جهانی، نمونه برداری بر اساس نوع خاک، مفهوم پایش عملکرد در هنگام برداشت محصول، سخت افزارها و نرم افزارهای سیستم اطلاعات جغرافیایی، و عکس برداری هوایی و تصویر برداری ماهواره ای بود. نتایج حاصل از همبستگی نشان داد بین متغیرهای سن، سابقه کار، و سطح تحصیلات با میزان آگاهی نسبت به کشاورزی دقیق رابطه معنی داری وجود دارد. بین میانگین های میزان آگاهی نسبت به کشاورزی دقیق در رابطه با علاقه مندی به یادگیری فناوری های نوین، اطلاع از فعالیت های انجام شده، شرکت در کلاس های آموزشی، بازدید از مزارع تحقیقاتی، و کسب اطلاعات از طریق مقالات علمی و پژوهشی نیز تفاوت معنی داری مشاهده شد.

هدف اصلی تحقیق حاضر شناسایی الزامات آموزش به کارگیری کشاورزی دقیق از دیدگاه محققان کشاورزی سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام بوده است. جامعه آماری این پژوهش را136نفراز محققان کشاورزی شاغل در سازمان جهادکشاورزی و محققان مراکز تحقیقات کشاورزی، منابع طبیعی و امور دام استان ایلام تشکیل دادند که همه آنها به دلیل محدود بودن تعداد اعضاء سرشماری شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته بوده است که روایی شکلی و محتوایی آن ها از طریق گروه متخصصین ترویج و آموزش کشاورزی، مدیریت کشاورزی و زراعت دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام تایید گردید. پایایی ابزار تحقیق نیز از طریق محاسبه تتای ترتیبی به کمک نرم افزار آماری R تعیین شد (q=0.87) نتایج همبستگی میان متغیرهای تحقیق با استفاده از ضریب همبستگی رتبه ای اسپیرمن نشان داد که بین الزامات اقتصادی، الزامات سیاستگزاری و آموزش به کارگیری کشاورزی دقیق درسطح 99% والزامات آموزشی، اجتماعی، مدیریتی، فرهنگی و آموزش به کارگیری کشاورزی دقیق درسطح 95% رابطه مثبت و معنی داری وجود داشته است. بر اساس نتایج به دست آمده از رگرسیون ترتیبی، متغیرهای آموزشی، مدیریتی، اقتصادی و فنی در آموزش به کارگیری کشاورزی دقیق تاثیرگذار بوده اند. نتایج تحلیل عاملی اکتشافی تحقیق نشان داد که الزامات آموزشی با مقدار ویژه 16.54 به تنهایی تببین کننده 28.039 درصد واریانس کل بوده است. و 7 عامل آموزشی، مدیریتی، اقتصادی، فنی، سیاست گذاری، اجتماعی و فرهنگی به طور مجموع توانسته اند که 72.78 درصد واریانس کل را تببین نمایند.

در قرن حاضر مسائل مهمی از قبیل افزایش خطرسلامتی انسان و آلودگی محیط زیست از یک طرف و لزوم کاهش مصرف نهاده ها و توسعه پایدار کشاورزی از طرف دیگر، کاربرد فناوری های نوین از جمله کشاورزی دقیق را در عرصه مدیریت نهاده-های کشاورزی بیش از پیش ضروری ساخته است. کشاورزی دقیق با مدیریت نهاده های تولید منجر به کاهش هزینه های تولید، کاهش آلودگی های زیست محیطی، افزایش عملکرد، افزایش بهره وری، مدیریت و تصمیم سازی قوی تر بر پایه اطلاعات و توسعه پایدار کشاورزی می گردد. با توجه به اهمیت موضوع و پتانسیل های عظیمی که کشاورزی دقیق در کشورهای درحال توسعه، ازجمله ایران برای بهبود بخش کشاورزی دارد؛ هدف کلی این تحقیق تحلیل مسائل و مشکلات توسعه کشاورزی دقیق از دیدگاه کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی شهرستان ارومیه است. این تحقیق از نوع کاربردی و به روش توصیفی-پیمایشی بود. جامعه آماری این تحقیق 101 نفر از کارشناسان سازمان جهاد کشاورزی شهرستان ارومیه بودند که برای جمع آوری اطلاعات از روش سرشماری استفاده شد. برای شناسایی مسائل و مشکلات کشاورزی دقیق از تحلیل عاملی اکتشافی بهره گرفته شد. بر اساس نتایج تحقیق، مهم ترین مسائل و مشکلات کشاورزی دقیق از دیدگاه کارشناسان مورد مطالعه به ترتیب شامل: مشکلات اطلاعاتی و آموزشی (ضعف دانش در زمینه فناوری های مرتبط با کشاورزی دقیق)، مشکلات اقتصادی (عدم توجیه اقتصادی و سودآوری کشاورزی دقیق و ضعف بنیه ی مالی کشاورزان)، مشکلات مدیریتی (پایبندی مدیران به اعمال مدیریت سنتی)، مشکلات فنی و سازمانی (دسترسی ضعیف به نرم افزارها و سخت افزارهای مورد نیاز در داخل کشور)، مشکلات انگیزشی (انگیزه کم فارغ التحصیلان برای ورود به عرصه تولید کشاورزی)، مشکلات تکنولوژیکی (عدم توسعه مکانیزاسیون کشاورزی) بودند. بر اساس نتایج به دست آمده، مشکلاتی که در شش عامل خلاصه شده اند حدود 46/70 درصد تغییرات واریانس کل را تبیین می کردند.

در این پژوهش، زیربناهای امکان کاربرد کشاورزی دقیق از دیدگاه کارشناسان جهاد کشاورزی استان فارس بررسی شده است. به منظور مدیریت دقیق و مناسب خاک و محصولات کشاورزی در تطبیق با شرایط متفاوت مزرعه و کمک در دستیابی به توسعه پایدار، استان فارس که استانی پیشرو در فعالیت های نوین کشاورزی است و پتانسیل اجرای کشاورزی دقیق را داراست، مورد بررسی قرار گرفته است. تحقیق حاضر به روش توصیفی - همبستگی اجرا شده و ابزار تحقیق، پرسشنامه بوده است. برای بررسی روایی پرسشنامه از نظرات متخصصان اجرایی در این زمینه و اساتید کمک گرفته شد و برای سنجش پایایی پرسشنامه نیز از آماره کرونباخ آلفا استفاده شد. بدین منظور 25 پرسشنامه بین کارشناسان کشاورزی توزیع شد که میزان آلفا کرونباخ حاصل نشان دهنده پایایی مناسب ابزار تحقیق بود. 750 نفر از کارشناسان جهاد کشاورزی مشغول به فعالیت در مدیریت های جهاد کشاورزی استان فارس طی سال های 88-1387 جهت بررسی انتخاب شدند که از این تعداد، 270 نفر از طریق جدول مورگان به روش تصادفی ساده انتخاب شدند. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS تحت ویندوز مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. از جمله نتایج پژوهش می توان به رابطه معنی دار بین متغیرهای عوامل آموزشی، اقتصادی، فنی، مدیریتی، سیاستگزاری ها و امکان کاربرد کشاورزی دقیق اشاره نمود. در حالی که بین عوامل اجتماعی و امکان کاربرد کشاورزی دقیق رابطه معنی دار وجود نداشت. همچنین متغیرهای عوامل آموزشی، اقتصادی و فنی قادر بودند که 69% از تغییرات متغیر وابسته را پیش بینی نمایند.